Sau khi trí tuệ nhân tạo (AI) hỗ trợ phát hiện các lỗ hổng bảo mật nghiêm trọng trong ngôn ngữ lập trình PHP, giới chuyên gia quốc tế liên tục đưa ra những cảnh báo đáng ngại về một làn sóng sự cố an ninh mạng có nguy cơ bùng nổ thành khủng hoảng toàn cầu trong thời gian tới.
Ông Matthew Prince, CEO của Cloudflare, chia sẻ rằng vài năm tới sẽ là giai đoạn cực kỳ căng thẳng đối với không gian mạng. Nhờ khả năng rà soát với "sự kiên nhẫn vô hạn", các công cụ AI mới có thể liên tục tìm kiếm điểm yếu bảo mật trên toàn bộ hệ thống Internet, tạo ra cảm giác như "bầu trời sắp sụp xuống" đối với giới an ninh thông tin.
Thực tế này bắt đầu bùng phát khi hai lỗ hổng bảo mật PHP2Shell được công bố, khiến các chính phủ và doanh nghiệp trên toàn thế giới phải khẩn trương kiểm tra hệ thống và cập nhật bản vá. Đáng chú ý, các lỗ hổng này được phát hiện độc lập bởi startup Calif Research, mô hình GPT-5.6 Sol của OpenAI và Gemini 4 Argon của Google. Mức độ nghiêm trọng của sự kiện khiến các trang tin lớn như The Guardian và Business Insider gọi đây là "tháng 10 đen tối" của ngành an ninh mạng.
Nhiều lãnh đạo công nghệ hàng đầu cũng bày tỏ sự lo ngại sâu sắc. CEO Sam Altman của OpenAI thừa nhận khả năng con người không còn đủ sức vá hết tất cả các lỗ hổng. Đồng quan điểm, Phó giám đốc an ninh thông tin của Anthropic, ông Jason Clinton, dự báo một "làn sóng lỗ hổng bảo mật dữ dội" sắp tràn qua, đồng thời cho rằng thời gian sẽ không đủ để khắc phục các hạ tầng cơ sở quan trọng. CEO Marc Benioff của Salesforce cũng đưa ra cảnh báo ở mức "tình trạng báo động đỏ".
Theo ghi nhận từ Reuters, mã nguồn phần mềm ngày càng phức tạp khiến các lỗi lập trình xuất hiện ở những vị trí rất khó lường. Trước đây, tin tặc phải mất nhiều tuần hoặc nhiều tháng để nghiên cứu tạo ra công cụ khai thác từ một lỗi ban đầu, giúp đội ngũ bảo mật có thời gian ứng phó. Hiện nay, AI đã rút ngắn quy trình này xuống chỉ còn vài giờ. Giám đốc công nghệ Shane Fry của RunSafe Security nhận định, tốc độ phát hiện và khả năng biến lỗi phần mềm thành "vũ khí" của đối thủ đang thay đổi hoàn toàn cục diện.
Mặc dù vậy, một số chuyên gia cho rằng nguy cơ đang bị thổi phồng quá mức. Nhà phát triển Daniel Stenberg (dự án Curl) và kỹ sư Ramy Rahman (từ ArmorCode) nhận định, nhiều lỗ hổng do AI tìm thấy là các lỗi hiếm gặp, rất khó bị lợi dụng trong thực tế, do đó việc phát hiện nhiều lỗi hơn không đồng nghĩa với việc sẽ có nhiều cuộc tấn công thành công hơn.
Ở một góc nhìn khác, Business Insider nhận định AI thực chất chỉ đang phơi bày và "dọn dẹp" những sai sót do chính con người tạo ra. Internet đã vận hành hàng thập kỷ dựa trên vô số phần mềm chứa đầy lỗi bị bỏ quên hoặc phớt lờ. Dữ liệu từ chương trình CVE cho thấy riêng trong năm nay, số lượng lỗ hổng bảo mật được công bố đã tăng đột biến từ khoảng 4.000 lên hơn 15.000 (tăng hơn 275%).
Kỹ sư phần mềm Ben Kaufman và nhà sáng lập công nghệ Anant Jain chia sẻ rằng, bản thân con người vốn làm việc không hoàn hảo khi viết code suốt nhiều thập kỷ qua. Trong khi đó, các hạ tầng quan trọng như PHP – nền tảng của khoảng 70% website toàn cầu – lại chỉ do một tổ chức phi lợi nhuận rất nhỏ vận hành.
Trước thực trạng này, ông Tom Occhino, Giám đốc sản phẩm của Vercel, đề xuất giải pháp thay vì hoảng loạn là thành lập các liên minh tài trợ, tận dụng chính năng lực tính toán và công cụ AI để tìm kiếm, thay thế các phần mềm yếu kém. Đây được xem là hành động trách nhiệm nhằm dọn dẹp "mớ hỗn độn" mà con người đã để tồn tại quá lâu trên không gian mạng.
