Đề xuất cho phép 60.000 nhân viên tự nguyện nghỉ việc của Microsoft — tương đương hơn một phần tư nhân lực toàn cầu của tập đoàn — đã gióng lên hồi chuông cảnh báo về sự tác động mạnh mẽ của AI đến thị trường lao động. Động thái này nằm trong chiến lược cắt giảm chi phí để tập trung nguồn lực tài chính cho các khoản đầu tư quy mô lớn vào trí tuệ nhân tạo.
Bà Amy Coleman, Giám đốc Nhân sự Microsoft, cho biết đề xuất này tạo điều kiện cho nhân viên cân nhắc các định hướng tương lai với sự hỗ trợ từ công ty, đồng thời giúp các bộ phận điều chỉnh nhân sự phù hợp với nhu cầu thị trường. Sự thay đổi quy mô lớn này tạo ra làn sóng xôn xao trong giới công nghệ. Ông Ian Yong Hoe Tan, cựu nhân viên Microsoft và hiện là giảng viên tại Đại học Công nghệ Nanyang (Singapore), nhận định rằng các doanh nghiệp khác có thể sẽ nối gót Microsoft. Theo ông Tan, người lao động chỉ có thể tận dụng AI để nâng cao hiệu suất nếu liên tục cập nhật các tính năng mới, trong khi phần lớn lại thiếu thời gian hoặc động lực để chạy theo đà phát triển này.
Trước sự bùng nổ của AI, các kỹ sư phần mềm đang đứng trước nhiều lựa chọn khác nhau để tồn tại và phát triển.
Một số chọn ở lại và nâng cấp kỹ năng. Matt, một kỹ sư phần mềm tại Mỹ, chia sẻ rằng công việc của anh đã chuyển dịch từ viết mã trực tiếp sang kiểm tra và đánh giá mã do AI tạo ra. Ranh giới giữa giải pháp cá nhân và gợi ý từ AI đang ngày càng mờ nhạt.
Một trường hợp khác là George Dover, kỹ sư có 6 năm kinh nghiệm từng bị sa thải cuối năm 2024. Trong thời gian tạm làm giáo viên mầm non, anh đã chủ động học cách ứng dụng AI để tạo và đánh giá mã nguồn. Sau gần hai năm kiên trì với 400 đơn ứng tuyển, anh đã tìm được vị trí kỹ sư phần mềm mới liên quan đến AI.
Theo Giáo sư Julian Togelius từ Đại học New York, bản chất của nghề phát triển phần mềm đang chuyển từ lập trình cú pháp sang thiết kế và quản lý. Nhờ khả năng điều hành nhiều tác nhân AI cùng lúc, những người có kỹ năng quản lý nhân sự đang tỏ ra đặc biệt xuất sắc ở vai trò mới này.
Đồng quan điểm, ông Ryan J. Salva, Quản lý sản phẩm cấp cao tại Google, nhận xét rằng giá trị của lập trình viên không còn nằm ở việc viết các câu lệnh bằng Python hay JavaScript như 5 năm trước. Hiện nay, giá trị nằm ở việc đưa ra phán đoán mang tính xây dựng, quyết định tính năng cần phát triển và tư duy phần mềm ở cấp độ kiến trúc.
Ở chiều ngược lại, không ít nhân sự quyết định rời bỏ ngành công nghệ. Cô Tabby Toney, sau khi bị sa thải vào tháng 5 năm ngoái, đã chuyển sang làm thợ hàn toàn thời gian để tìm kiếm sự ổn định và giải tỏa áp lực thất nghiệp kéo dài. Tương tự, ông Shawn Mrzena, người có gần 25 năm gắn bó với Microsoft, cũng quyết định tham gia chương trình nghỉ hưu tự nguyện ở tuổi ngoài 50 để chuyển sang học nghề hàn và gia công kim loại.
Dù kỹ thuật phần mềm từng là một trong những ngành nghề có thu nhập cao nhất, làn sóng sa thải kéo dài từ cuối năm 2022 đến nay cho thấy sự xuất hiện của AI đang tái định hình toàn bộ thị trường lao động công nghệ.
