Trước công chúng, các nhà xuất bản sách tại Mỹ liên tục thể hiện lập trường cứng rắn đối với AI tạo sinh, từ việc khởi kiện Google vì vi phạm bản quyền cho đến việc hủy hợp đồng của những tác giả bị nghi ngờ sử dụng mô hình ngôn ngữ lớn (LLM). Tuy nhiên, đằng sau hậu trường, ít nhất ba đơn vị thuộc nhóm "Big Five" gồm HarperCollins, Simon & Schuster và Hachette đang âm thầm đưa các công cụ AI vào quy trình xuất bản mà không công khai hay có sự đồng thuận từ các tác giả.
Theo các cuộc phỏng vấn với hơn hai mươi nhân viên giấu tên nhằm tránh rủi ro mất việc, các nhà xuất bản hiện đang sử dụng những công cụ như Claude và ChatGPT theo chỉ đạo của ban lãnh đạo. Các hệ thống này được áp dụng để gửi email cho các đại diện tác giả, viết lời giới thiệu sách ở bìa sau, tạo tài liệu tiếp thị và thiết kế bìa sách.
Đồng thời, nhiều biên tập viên tiết lộ rằng những vụ bê bối công khai về việc tác giả dùng AI để viết sách—như tiểu thuyết kinh dị "Shy Girl" của Hachette hay tác phẩm giật gân "Call Me, I’ll Hide the Body" của Macmillan—thực chất chỉ là phần nổi của tảng băng chìm. Một biên tập viên cho biết hầu như mọi đơn vị xuất bản thành viên đều từng ghi nhận trường hợp tác giả danh tiếng bị hủy sách do lạm dụng AI một cách lộ liễu, nhưng những vụ việc này chưa từng được công bố trên truyền thông.
Tại HarperCollins, các nhà lãnh đạo cấp cao đã mua giấy phép sử dụng Claude từ Anthropic nhiều tháng trước nhưng nhanh chóng nhận ra họ không biết cách triển khai hiệu quả. Do đó, hàng chục nhân viên từ cấp dưới đến cấp cao đã bị ép buộc trở thành các "Đại sứ AI" (AI Champions), nhận nhiệm vụ tìm kiếm các trường hợp ứng dụng thực tế thông qua các buổi họp thảo luận ý tưởng định kỳ hàng tháng.
Vào mùa xuân năm nay, khi một số nhân sự bày tỏ lo ngại về tác động của AI đối với pháp lý, đạo đức và môi trường, người điều hành cuộc họp đã gạt bỏ và coi đó là "chi phí tất yếu trong kinh doanh". Sau đó, cổng thông tin nội bộ của HarperCollins đã cập nhật tuyên bố cho rằng dù AI có tác động đến môi trường, nó chỉ chiếm một phần nhỏ trong tổng lượng phát thải carbon kỹ thuật số của mỗi cá nhân.
Những buổi họp trên đã gây ra sự bất bình lớn trong nội bộ. Một nhân viên chia sẻ rằng trong khi người lao động đã nhiều năm đấu tranh để có được mức thu nhập thỏa đáng (mức lương khởi điểm trung bình tại các nhà xuất bản lớn ở New York là 47.583 USD vào năm 2023), ban lãnh đạo lại chi tiền mua những phần mềm mà nhân viên không hề mong muốn. Ngoài Claude, HarperCollins còn mua bản quyền ChatGPT và nền tảng Jasper phục vụ quy trình tiếp thị. Hiện nay, ít nhất một bộ phận của HarperCollins đã ứng dụng AI toàn diện, bao gồm cả việc tạo video quảng bá, trong khi việc dùng LLM để tạo nội dung quảng bá sách đang trở thành phương thức phổ biến nhất tại cả ba nhà xuất bản trên.
