Tỷ phú Bill Gates vừa đưa ra lời cảnh báo về việc tội phạm mạng có thể sử dụng các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) tiên tiến nhất để phá vỡ hệ thống tài chính và thực hiện hành vi tống tiền doanh nghiệp. Chia sẻ với CNN, nhà đồng sáng lập Microsoft cho rằng sự kết hợp giữa những kẻ xấu, việc thiếu vắng biện pháp bảo vệ và sự xuất hiện của các mô hình AI mới sẽ dẫn đến nhiều diễn biến tiêu cực ngoài dự đoán trong năm tới, đặc biệt là trong lĩnh vực an ninh mạng.
Theo ông Gates, những kịch bản như AI chế tạo vũ khí sinh học hay vượt khỏi tầm kiểm soát của con người vẫn cần nhiều năm nữa mới có thể xảy ra. Thay vào đó, an ninh mạng mới là mặt trận cấp bách nhất hiện nay. Ông giải thích rằng đây là lĩnh vực có nguy cơ biến động rõ rệt nhất vì đã tồn tại sẵn các mô hình kinh doanh tội phạm, mục tiêu rõ ràng và động cơ tài chính. Tội phạm mạng có thể lợi dụng AI để làm gián đoạn thị trường chứng khoán hoặc thao túng kết quả của các hoạt động cá cược.
Lời cảnh báo của Bill Gates hoàn toàn trùng khớp với các số liệu thực tế từ giới nghiên cứu bảo mật. Theo Báo cáo về mối đe dọa toàn cầu của CrowdStrike, các cuộc tấn công mạng có yếu tố AI trong năm 2025 đã ghi nhận mức tăng tới 89% so với năm 2024.
Trước tình hình này, Oliver Libby, chiến lược gia thuộc đảng Dân chủ, nhận định phát biểu của Bill Gates đã nêu bật thách thức lớn mà giới lập pháp Mỹ đang đối mặt: làm thế nào để vừa duy trì đà tăng trưởng, nâng cao năng lực cạnh tranh, vừa đảm bảo an toàn. Ông Libby kêu gọi chính phủ Mỹ xây dựng cách tiếp cận quản lý phối hợp để ứng phó với các rủi ro an ninh và chuẩn bị cho những tác động kinh tế sâu rộng từ AI.
Cùng quan điểm về sự an toàn của công nghệ, CEO Microsoft Satya Nadella cũng nhấn mạnh trên mạng xã hội X rằng việc phát triển các hệ thống AI tiên tiến phải đi kèm cơ chế giám sát độc lập cùng khả năng cách ly. Lãnh đạo Microsoft đề xuất thiết lập một nút "phanh khẩn cấp", cho phép cơ quan có thẩm quyền lập tức can thiệp, tạm dừng hoặc vô hiệu hóa mô hình ngay trong quá trình vận hành.
Từng giữ thái độ lạc quan về AI, Bill Gates đã thay đổi quan điểm và bày tỏ sự lo ngại sâu sắc. Ông cho rằng thế giới hiện vẫn chưa có kế hoạch cụ thể nào nhằm triển khai AI một cách an toàn, đồng thời khẳng định sẽ ủng hộ các biện pháp giảm tốc độ phát triển AI toàn cầu nếu có giải pháp đáng tin cậy.
Nhà đồng sáng lập Microsoft cũng so sánh sự xuất hiện của AI với viễn cảnh người ngoài hành tinh đến Trái Đất trong các bộ phim viễn tưởng, nơi các quốc gia như Mỹ và Trung Quốc phải cùng nhau hợp tác giải quyết khủng hoảng. Ông liên tục nhấn mạnh rằng AI có thể gây ra những hậu quả khủng khiếp nếu rơi vào tay kẻ xấu, đồng thời kêu gọi các chính phủ trên toàn cầu cần đoàn kết và thiết lập các biện pháp kiểm soát chặt chẽ hơn đối với công nghệ này.
